Πεσόντες και νεκροί του Ποδοχωρίου. Ελληνοϊταλικός Πόλεμος- Εθνική Αντίσταση-Εμφύλιος Πόλεμος

Το Ποδοχώρι πλήρωσε βαρύ φόρο αίματος  κατά  την περίοδο του  ελληνοϊταλικού πολέμου το 1940-41, της κατοχής 1941-1944 και  του εμφυλίου 1946-1949, κυρίως λόγω της συμμετοχής των κατοίκων του στην Εθνική Αντίσταση.

 Δημοσιεύουμε σήμερα  για πρώτη φορά - 79 χρόνια από την έναρξη του πολέμου, 75 χρόνια από την απελευθέρωση και  70 χρόνια από την λήξη του Εμφυλίου πολέμου -  έναν  πλήρη -θέλουμε να πιστεύουμε- κατάλογο με τα ονόματα όσων Ποδοχωριανών έχασαν την ζωή τους αγωνιζόμενοι για την ελευθερία της παρτίδας τους  και όσων  στην συνέχεια σκοτώθηκαν στην εμφύλια σύρραξη.

Ελληνοϊταλικός πόλεμος 1940-1941

1. Γρουζίδης Γεώργιος του Ευσταθίου. Γεννήθηκε το  1910 στον Σκοπό Ανατολικής Θράκης. Υπηρέτησε στο 19ο Σύνταγμα Πεζικού. Τραυματίστηκε κατά πάσα πιθανότητα τον Μάρτιο του 1941 κατά την εαρινή επίθεση των Ιταλών υπερασπιζόμενος το ύψωμα 731. Πέθανε  στο Στρατιωτικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων στις 01 Απριλίου 1941.

Βουλγάρικη και Γερμανική κατοχή 1941-1944.

2. Τσιγκλίνης Απόστολος του Μιχαήλ. Εκτελέστηκε στο γήπεδο του χωριού (σημερινό Λύκειο Ποδοχωρίου) από τους Βούλγαρους σαν συνεργάτης των ανταρτών μετά την εξέγερση της 29ης Σεπτεμβρίου  1941.

3. Καραπέδης Θεόδωρος  του Αναγνώστη (του Γραμματίκη). Γεννημένος το 1908. Υπέκυψε στα τραύματά του, το 1941, τρεις  μετά από  την εξαντλητική ανάκριση και τον άγριο ξυλοδαρμό του  από τους Βούλγαρους στην αποθήκη του παλαιού συνεταιρισμού,  που την  είχαν μετατρέψει σε κρατητήριο.

4. Μόσχος Αργύρης του Χριστοδούλου. Αντάρτης του ΕΛΑΣ από το 1941. Σκοτώθηκε πολεμώντας τους Γερμανούς κατακτητές στα βουνά της Νιγρίτας.

5. Σαμαράς Μαργαρίτης του Αναστασίου. Γεννήθηκε το 1901. Στέλεχος του ΕΑΜ. Εκτελέστηκε  με βασανιστήρια από  ΠΑΟτζήδες, μετά από προδοσία, τον Ιούνιο του 1944 στο Αηδονοχώρι Σερρών, όπου είχαν εκτοπιστεί οικογενειακώς.

6. Παπακωνσταντίνου Βαγγέλης του Σταύρου. Αντάρτης του ΕΛΑΣ, από του πρώτους μαζί με τα τρία αδέρφια του που βγήκαν στο βουνό τον Μάιο το 1941. Συνελήφθη από τους Βούλγαρους καθώς επέστρεφε από το Ροδολίβος και εκτελέστηκε στην τοποθεσία Ιτιές, στο Παγγαίο. 

7. Παπακωνταστίνου Γεώργιος του Σταύρου. Καπετάνιος διμοιρίας του ΕΛΑΣ. Τραυματίστηκε βαριά στο κεφάλι το 1944. Συνελήφθη το Πάσχα του 1945, βασανίστηκε με χτυπήματα στο κεφάλι στο Αστυνομικό Τμήμα Μεσορόπης και υπέκυψε κατά την μεταφορά του σε νοσοκομείο της Θεσσαλονίκης.

8. Ηλιάδης Χαράλαμπος. Συνελήφθη στην Θεσσαλονίκη από τους Γερμανούς και κλείστηκε στο στρατόπεδο Παύλου Μελά. Δραπέτευσε για να βγει αντάρτης στο βουνό, αλλά σκοτώθηκε σε ενέδρα των Γερμανών έξω από τον Λαγκαδά.

Εμφύλιος  Πόλεμος 1946-1949

9. Σαρόγλου Χαράλαμπος  του Στεφάνου. Γεννήθηκε στο Ποδοχώρι Παγγαίου το 1921. Στρατιώτης του 564 Τάγματος Πεζικού. Έπεσε μαχόμενος στο Σκρα Κιλκίς στις 13 Νοεμβρίου 1946.

10. Ανταβαλής Νικόλαος  του Προδρόμου. Γεννήθηκε στο Ποδοχώρι Παγγαίου. Στρατιώτης του 513 Τάγματος Πεζικού. Σκοτώθηκε στην Βίγλα Φλώρινας από έκρηξη νάρκης στις 21 Ιουνίου 1948.

11. Αργυρούδης (Αργυρίου) Ευρυπίδης του Χαραλάμπους.  Γεννήθηκε στο Ποδοχώρι το 1903. Οπλίτης του Τάγματος Μ.Α.Υ. Καβάλας. Σκοτώθηκε στο Ποδοχώρι στις 12 Σεπτεμβρίου 1948.

12. Παρίσης Παναγιώτης του Δημητρίου. Γεννήθηκε στο Ποδοχώρι το 1921. Λοχίας του 30 Τ.Ε. Σκοτώθηκε στα Κουφάλια  Βέροιας από έκρηξη νάρκης στις 20 Απριλίου 1949.

13. Πασχάλογλου Αριστείδης του Κωνσταντίνου. Αντάρτης του ΕΛΑΣ στην κατοχή 1941-1944. Διοικητής Λόχου του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδος. Σκοτώθηκε το 1949 στην Χαλκιδική.

14. Διαμαντής Χαριζάνης του Γεωργίου. Οργανώθηκε στην ΕΠΟΝ το 1943. Αντάρτης του ΕΛΑΣ. Αποφοίτησε από την Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών του Γενικού Αρχηγείου του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας. Σκοτώθηκε στην μάχη της Φλώρινας τον Φεβρουάριο του 1949.

Η Εθνική Αντίσταση  του Ελληνικού λαού ενάντια στα στρατεύματα κατοχής αναγνωρίστηκε με τον Νόμο 1285 και δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 115Α/ 20-09-1982.

Η κοινότητα Ποδοχωρίου για "ευνόητους"  λόγους  τίμησε μόνο δύο από τους παραπάνω νεκρούς ονοματοδοτόντας δύο οδούς του χωριού μας.

Τον Νικόλαο Ανταβαλή, δίνοντας το όνομά του στην οδό που αρχίζει από την κεντρική διασταύρωση του χωριού με κατεύθυνση τον Ακροπόταμο και διασχίζει τον Συνοικισμό των προσφύγων, 

και τον Παναγιώτη Παρίση, δίνοντας το όνομά του στην οδό που αρχίζει από την διασταύρωση πάνω από την παιδική χαρά με κατεύθυνση προς το Δημοτικό Σχολείο και την γέφυρα του Λαζίδη. Σχετική πινακίδα υπήρχε παλαιότερα πάνω στο σπίτι του Νίκου Αβράμογλου,  όπου έγραφε ΟΔΟΣ Π. ΠΑΡΙΣΗ   1. 

Πηγές

1.  https://podochori.blogspot.com/2017/08/
2.  https://dis.army.gr/el/content/search-casualties/view/all?page=1600 
3.  Κωνσταντάρας Κ. (1964). Αγώνες και Διωγμοί. Αθήναι. 
4.  https://stratistoria.wordpress.com/2010/06/06/1945-1949-pesontes 
5.  Αρχείο Βαγγέλη Πουπούλη (1925-2008).
6.  Σε όσους έπεσαν στην μάχη της Φλώρινας.(2016). Έκδοση της Ε.Π. Δυτικής       Μακεδ. του ΚΚΕ.

Ποδοχώρι: 29 + 1 λόγοι που μένουμε, αγαπάμε και επενδύουμε στο χωριό μας

Γίνεται σήμερα μια απόπειρα καταγραφής 29  σημαντικών λόγων, που κάνουν το χωριό μας να ξεχωρίζει και που το καθιστούν έναν ιδανικό τόπο διαμονής, χαλάρωσης και επένδυσης (όχι κατ'  ανάγκη οικονομικής).
Φυσικά μπορούν να προστεθούν και  άλλοι λόγοι, ίσως όχι  μικρότερης σημασίας. Χρειάζονται πολλά να γίνουν ακόμη, αρκεί να το πιστέψουμε και να προσπαθήσουμε. 
Η παρακάτω καταγραφή είναι η αρχή. Η σειρά είναι τυχαία, αν και επιχειρήθηκε μια κάποια ομαδοποίηση και ιεράρχηση. Η λίστα αυτή αντανακλά την προσωπική μας γνώμη και πρέπει να θεωρηθεί σαν  ένα σύνολο,  λόγων και παραγόντων, με την δική του δυναμική. Προτάσεις για συμπλήρωση της λίστας δεκτές.

1ος  Το Ποδοχώρι είναι ένα πανέμορφο καταπράσινο  χωριό που απλώνεται στις πλαγιές της νοτιοδυτικής πλευράς του Παγγαίου, χτισμένο αρχικά πάνω σε δύο λόφους, που το διασχίζει ένα ρέμα -Λάκκος- κατάφυτο από πλατάνια λεύκες και καρυδιές. Βλέπει στην πιο εντυπωσιακή πλευρά του Παγγαίου, ενώ από τα σπίτια του πάνω χωριού  φαίνεται η θάλασσα και η κορυφή του Αγίου Όρους. Έχει ήπιους χειμώνες και δροσερά καλοκαίρια, χωρίς ομίχλες και δυνατούς αέρηδες.

2ος  Το χωριό μας έχει πλούσια ιστορία που χάνεται στα βάθη των αιώνων. Υπάρχουν αναφορές για ρωμαϊκές ανάγλυφες ενεπίγραφες (200 μ.χ.) μαρμάρινες πλάκες, η Παλαιοχριστιανική Ποδοχωρίου, η Τουρκοκρατία, η συμμετοχή των κατοίκων του στον Μακεδονικό Αγώνα, η τραγική δεύτερη βουλγάρικη κατοχή, η συμμετοχή στην Εθνική Αντίσταση 1941-1944, το ιδιωτικό γυμνάσιο, η καπνοκαλλιέργεια.

3ος  Για το χωριό μας έχουν γραφεί τέσσερα βιβλία: Η Λαογραφία Ποδογόριανης και Η ζωή Κουρμπάνι (Δ. Κοσλίδη), Του καπνό στου Ποδοχώρ' (Γ. Φιλίππου) και το Δοκίμιο για την Ιστορία της Ποδογόριανης (Κώτσιου Αδάμου).

4ος Το χωριό μας αναφέρεται σε 30 περίπου βιβλία και δημοσιεύσεις.

5ος  Στο Ποδοχώρι βρίσκονται δύο από τα συνολικά εικοσιπέντε πέτρινα γεφύρια, που υπάρχουν στα χωριά που περιβάλλουν το Παγγαίο.

6ος  Το χωριό μας είναι εκπαιδευτικό κέντρο της περιοχής, αφού σ΄ αυτό υπάρχουν Νηπιαγωγείο, Δημοτικό Σχολείο, Γυμνάσιο  και Λύκειο.

7ος  Είναι το μοναδικό χωριό της Δ.Ε, Ορφανού που 'έχει χαρακτηριστεί ως παραδοσιακός- ιστορικός οικισμός.

8ος  Υπάρχει ο προσφάτως ανακαινισμένος ιερός ναός Αγίου Γεωργίου, χτισμένος το 1847. Με το καμπαναριό να ολοκληρώνεται το 1882. Πανηγυρίζει στις 23 Απριλίου.

9ος  Στο χωριό μας υπάρχουν και λειτουργούν Φροντιστήριο Ξένων Γλωσσών, Φροντιστήρια Μέσης Εκπαίδευσης και Σχολή Χορού.

10ος  Από το χωρίο μας ξεκινούν τέσσερις  αχαρτογράφητες  και μη σηματοδοτημένες ορειβατικές και πεζοπορικές διαδρομές.

11ος   Nότια από το χωριό μας περνάει το ποτάμι Μαρμαράς, που είναι σταθερός προορισμός για την Πρωτομαγιά.

12ος  Ο Πολιτιστικός Σύλλογος  διοργανώνει κάθε χρόνο  στις 2 Γενάρη το έθιμο  Ποδάρκιασμα, την Κυριακή της Αποκριάς το κάψιμο των Ψύλλων (Ψύλλοι μ') και το καλοκαίρι τον ετήσιο χορό του( στη περιοχή Τσιρίφ) και την εκδήλωση για να τιμήσει  την τρίτη ηλικία (80 +).

13ος  Ο Πολιτιστικό Σύλλογος έχει Τμήμα παραδοσιακών χορών και την θεατρική Ομάδα "Κόκκινη κλωστή" με σημαντική και αξιόλογη δράση.

14ος Στην κοινότητα του χωριού λειτουργεί λαογραφικό Μουσείο.

15ος Στην χωριό μας στέκει ακόμη όρθιο το Οθωμανικό Λουτρό  ή Χαμάμ.

16ος  Στην πλατεία του χωριού υπάρχει αμφιθέτρο, όπου γίνονται διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις

17ος  Στο χωριό μας ανάλογα με την εποχή μπορεί να βρει κανείς και να αγοράσει τοπικά προϊόντα όπως κρασί, τσίπουρο, λάδι, αμύγδαλα, μέλι, κρέας, γάλα, πατάτες, αυγά, λαχανικά, καλοκαιρινά φρούτα. Ενώ από τα διπλανά χωριά μπορεί να βρει φέτα και καρύδια.

18ος  Στον οικισμό του Κοκκινοχωρίου της κοινότητας Ποδοχωρίου, 3 χιλιόμετρα από το χωριό μας, λειτουργεί Δημοτικός Βρεφονηπιακός Σταθμός

19ος    Κάθε Τρίτη υπάρχει αγροτικός γιατρός για εξέταση ασθενών και συνταγογράφηση φαρμάκων, ενώ παράλληλα εδώ και πολλά χρόνια λειτουργεί ένα από τα πρώτα φαρμακεία της περιοχής

20ος  Σε απόσταση μόλις 15-20 χιλιόμετρα, μπορεί να βρει κανείς κοσμικές και απόμερες παραλίες σε ένα εύρος 20 περίπου χιλιομέτρων, από την παραλία Οφρυνίου μέχρι τα Λουτρά Ελευθερών.

21ος  Από το χωριό μας μπορεί να πάει κανείς σε 20 λεπτά στην Ελευθερούπολη, 40 λεπτά στην Καβάλα και σε 1 ώρα και 30 λεπτά στην Θεσσαλονίκη.

22ος  Το Ποδοχώρι βρίσκεται ανάμεσα σε δύο  σημαντικούς τουριστικούς προορισμούς: την Χαλκιδική-Άγιο Όρος και την Θάσο.

23ος Το Ποδοχώρι βρίσκεται σχετικά κοντά σε δυο καλοκαιρινά Φεστιβάλ: το Φεστιβάλ Φιλίππων και το Φεστιβάλ Αμφίπολης.

24ος Το Ποδοχωρι βρίσκεται σχετικά κοντά στον Αρχαιολογικό χώρο και το Μουσείο της Αμφίπολης, στον Αρχαιολογικό χώρο των Φιλίππων, στο Αρχαιολογικό Μουσείο και Μουσείο Καπνού στην Καβάλα και το Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων του Θεόδωρου Κοκκινίδη  στα Κηπιά.

25ος  Σε απόσταση 6 χιλιομέτρων από το χωριό μας βρίσκεται το ορειβατικό μονοπάτι της Μεσορόπης και  η βάθρα του Ομβριού για κολύμπι.

26ος    Σε απόσταση 63 χιλιομέτρων (1 ώρα) βρίσκεται το σπήλαιο Αλιστράτης Σερρών και το φαράγγι του Αγγίτη, ενώ λίγο μακρύτερα η λίμνη Κερκίνη.

27ος Σε μόλις 30 χιλιόμετρα απόσταση (μίση ώρα) από το χωριό μας βρίσκονται τα Λουτρά Ελευθερών όπου κανείς μπορεί να απολαύσει ένα ζεστό ιαματικό λουτρό.

28ος   Στην περιοχή του Ποδοχωρίου έχουν την έδρα τους δύο πολύ γνωστά οινοποιεία. Το ένα εξ αυτών συμμετέχει στην εκδήλωση " Δρόμοι του Κρασιού Βορείου Ελλάδος" και είναι επισκέψιμο 2 φορές τον χρόνο (Μάιο και Νοέμβριο).

29ος Τέλος, υπάρχει το όρος Παγγαίο με την πλούσια ιστορία του.